Kompetencje Prezesa URE

5/5 - (3 votes)

podrozdział z pracy magisterskiej z administracji

Kompetencje Prezesa URE można podzielić na: orzecznicze i pozaorzecznicze. Uprawnienia orzecznicze obejmują instrumenty władcze polegające na wydawaniu decyzji i postanowień administracyjnych w postępowaniach toczących się przed tym organem. Natomiast kompetencje o charakterze pozaorzeczniczym sprowadzają się do różnorodnych zadań związanych z realizacją polityki energetycznej państwa, realizowanych w niewładczych formach działania, przykładowo takich, jak publikowanie informacji służących zwiększeniu efektywności użytkowania paliw i energii,[1] uzgadnianie planów, publikacja wydawnictw o tematyce energetycznej itp.

Z punktu widzenia interesów przedsiębiorstw energetycznych oraz ich kontrahentów istotne znaczenie mają orzecznicze kompetencje Prezesa URE. Są one rozległe i obejmują następujące kategorie spraw:

– rozstrzyganie spornych spraw związanych z ustaleniem warunków związanych ze świadczeniem usług polegających na przesyłaniu paliw lub energii, odmową przyłączenia do sieci, odmową zawarcia umowy sprzedaży energii elektrycznej, paliw gazowych lub ciepła albo nieuzasadnionym wstrzymaniem ich dostaw (art. 8 ust. 1);

udzielanie bądź odmowa udzielenia koncesji na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie przewidzianym w prawie energetycznym, jej zmiana lub cofanie koncesji (art. 33 ust. 1, art. 35 ust. 3 i art. 41 ust. 2 i 3);

udzielanie promesy na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie objętym prawem energetycznym (art. 43 ust. 2);

nakazanie przedsiębiorstwu energetycznemu, pomimo wygaśnięcia koncesji, dalszego prowadzenia działalności objętej koncesją przez okres nie dłuższy niż 2 lata, jeżeli wymaga tego interes społeczny (art. 40 ust. 1);

– zatwierdzanie bądź odmowa zatwierdzenia taryfy dla paliw gazowych, energii elektrycznej i ciepła (art. 47 ust. 2);

– zatwierdzanie cen węgla brunatnego w stosunkach umownych pomiędzy kopalniami a elektrowniami ( art. 48 ust. 1 );

– zwalnianie przedsiębiorstwa energetycznego z obowiązku przedkładania taryf do zatwierdzenia, jeżeli działa ono na rynku konkurencyjnym bądź cofanie takiego zwolnienia ( art. 49);

– nakładanie kar pieniężnych z tytułu nieprzestrzegania przepisów prawa energetycznego na przedsiębiorstwa i ich kierowników ( art. 56 ust. 2).

Prezes URE posiada ustawowe upoważnienie do rozstrzygania sporów dotyczących świadczenia usług przesyłowych, odmowy zawarcia umowy sprzedaży energii elektrycznej, paliw gazowych lub ciepła oraz nieuzasadnionego wstrzymania ich dostaw.[2]

Należy w tym miejscu przedstawić pogląd M. Waligórskiego[3], że organem koncesyjnym powinien być wyłącznie właściwy resortowo minister, którego kompetencje określa ustawa z 4 września 1999 r. o działach administracji rządowej[4], gdyż tylko ten organ może w drodze rozporządzenia wskazać, jakie dokumenty i informacje są wymagane przy składaniu wniosku, jeżeli uzna, że jest to niezbędne dla uprawdopodobnienia, że przedsiębiorca ubiegający się o koncesję będzie przestrzegał warunków ustalonych w koncesji. Takich uprawnień nie posiada Prezes URE nie będący ministrem, gdyż zgodnie z art. 93 Konstytucji wydawane przez niego zarządzenia nie mogą stanowić podstawy decyzji wobec obywateli, osób prawnych oraz innych podmiotów. Stąd też wątpliwości budzić może fakt ustanowienia jako organu koncesyjnego Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki. Przyjęcie przez ustawodawcę takiego rozwiązania, iż organem koncesyjnym jest Prezes URE nie wydaje się być uzasadnione.

Od decyzji Prezesa URE przysługuje odwołanie do Sądu Wojewódzkiego w Warszawie – Sądu Antymonopolowego[5] w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu w sprawach gospodarczych.

Prezes URE składa Ministrowi Gospodarki corocznie, w terminie do końca pierwszego kwartału, sprawozdanie ze swojej działalności oraz przedstawia, na jego żądanie, informacje z zakresu swojej działalności.


[1] S. Gronowski, Prawo energetyczne, ABC, 2000, str.11

[2] art.8 Prawa Energetycznego

[3] M. Waligórski, Nowe prawo działalności gospodarczej, Poznań 2001, str.238

[4] Dz. U. z 1999 r. Nr 72. poz. 927 z późn. zm.

[5] art. 30 Prawa Energetycznego

Koncesja w państwach strefy Common Law

5/5 - (3 votes)

z pracy magisterskiej z administracji

W kręgu państw kultury prawnej Common Law można zetknąć się z instytucjami prawnymi określanymi w prawie, orzecznictwie czy doktrynie jako koncesja. Występują one pod takimi nazwami jak: nadanie (grant), nadanie królewskie (royal grant), licencja (license), przywilej (charter), koncesja (franichise).[1]

W systemie prawnym Stanów Zjednoczonych koncesjonowanie wywodzące się z systemu francuskiego wyróżnia dwie główne formy franchisingu tj. koncesję pełną (prawo do prowadzenia działalności z wykorzystaniem własnego kapitału) i koncesję na zarządzanie (prawo zarządzania majątkiem publicznym).[2] System ten jest stopniowo zastępowany instytucją upodabniającą się do koncesji. Jest to forma regulacji typu użyteczności publicznej public utilities. Cechą tego pojęcia jest stosowanie go do określenia działalności wykonywanej przez przedsiębiorstwa działające w interesie publicznym, ale powstałe na bazie kapitału prywatnego w sferze komunikacji, łączności oraz zaspokajania potrzeb bytowych mieszkańców, głównie na szczeblu lokalnym oraz na podstawie nadanego im statusu public utylity. Związane jest to nierozdzielnie z przekazywaniem jednostce prawa prywatnego przez instytucję publiczną do wykonywania zadań związanych z prowadzeniem działalności sfery komunalnej i bytowej użyteczności publicznej przy jednoczesnym pozostawieniu sobie pewnych mechanizmów gwarantujących, że przekazane zadania zostaną prawidłowo zrealizowane. Jest to dokonywane w formie umowy w których państwo jednostronnie ustala standard warunków umownych, ale ich moc wiążąca uzależniona jest od tego, czy zawierając kontrakt obie strony wyraźnie tak postanowią. Zakwalifikowanie działalności firmy jako public utylity powoduje, że jest ona podporządkowana specjalnej kontroli wykonywanej przez komisję stanową i mającą na celu ustalenie czy dany przedsiębiorca wykonuje przekazane mu przez wspólnotę zadania.[3]


[1] D.R.Kijowski, Pozwolenia w administracji publicznej, Białystok, 2000 r. str.132-135

[2] M.Waligórski, Nowe prawo działalności gospodarczej, Poznań 2001 r. str. 226

[3] D.R.Kijowski, Pozwolenia w administracji publicznej, Białystok, 2000 r. str.132-135

Udzielanie koncesji w trybie przetargu w sytuacji ograniczonych ich ilości

5/5 - (4 votes)

Przepisy Prawa energetycznego nie normują kwestii postępowania w przypadku ograniczonej liczby koncesji, które mogą być przyznane. Dlatego też mają tu zastosowanie przepisy Prawa działalności gospodarczej, w szczególności art. 19 ust. 1 regulujący instytucję przetargu koncesyjnego.[1] Wymóg ten będzie miał zastosowanie w sytuacji, gdy o udzielenie koncesji ubiegać się będzie kilku przedsiębiorców.

Wydaje się, że w odniesieniu do przedsiębiorstw ciepłowniczych, które są dotychczas niezagrożone konkurencją na lokalnym rynkach ciepła, instytucja ta nie będzie jeszcze w najbliższych kilku latach wykorzystywana przez Prezesa URE. Jest to sytuacja, która może potwierdzić przedstawioną przez M.Waligórskiego tezę[2], że dopuszczalność rozpatrzenia wniosków o udzielenie koncesji złożonych przez kilku przedsiębiorców uzależniona jest od łącznego wystąpienia trzech przesłanek. Po pierwsze – identycznej podstawy prawnej, a więc, gdy podstawą powstania danych stosunków materialnoprawnych jest taka sama norma prawna; po drugie – przesłanki identycznego stanu faktycznego, przez którą należy rozumieć istnienie w rzeczywistości w różnych sprawach takiego samego stanu faktycznego; i po trzecie – właściwości jednego organu administracji publicznej tak rzeczowej jak i miejscowej.


[1] art. 19 Prawo działalności gospodarczej

[2] M. Waligórski Nowe Prawo działalności gospodarczej, Poznań 2001 r. str. 242

Przedmiotowy zakres koncesjonowania

5/5 - (2 votes)

Przedmiotowy zakres koncesjonowania działalności gospodarczej w dziedzinie energetyki cieplnej określa art. 32 ust. 1 Prawa energetycznego.

Przedsiębiorstwo ciepłownicze obowiązane jest do uzyskania koncesji na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie:

1) wytwarzania ciepła, z wyłączeniem wytwarzania ciepła w źródłach o mocy poniżej 1 MW,

2) przesyłania i dystrybucji paliw i energii, z wyłączeniem: przesyłania i dystrybucji ciepła154, jeżeli moc zamówiona przez odbiorców nie przekracza 1 MW.

Nie wymaga uzyskania koncesji, prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania ciepła uzyskiwanego w przemysłowych procesach technologicznych, a także, gdy wielkość mocy zamówionej przez odbiorców nie przekracza 1 MW.

Działalność gospodarcza w dziedzinie energetyki cieplnej jest istotnym elementem zapewnienia dostaw energii cieplnej dla społeczeństwa. W Polsce istnieje system koncesjonowania, który reguluje i nadzoruje tę sferę działalności. Przedmiotowy zakres koncesjonowania obejmuje zasady i procedury uzyskiwania koncesji oraz obowiązki i prawa podmiotów działających w sektorze energetyki cieplnej. Niniejszy referat ma na celu przedstawienie kluczowych aspektów tego tematu.

Definicja i cele koncesjonowania w energetyce cieplnej

Koncesjonowanie działalności gospodarczej w dziedzinie energetyki cieplnej polega na udzielaniu przez właściwe organy państwowe zezwoleń (koncesji) na prowadzenie określonych działalności związanych z wytwarzaniem, przesyłem i dystrybucją energii cieplnej. Głównym celem koncesjonowania jest zapewnienie bezpiecznego i efektywnego funkcjonowania systemu dostaw energii cieplnej, a także ochrona interesów konsumentów.

Podmioty objęte koncesjonowaniem

Podmioty, które mogą być objęte koncesjonowaniem w dziedzinie energetyki cieplnej, to przede wszystkim:

a) Przedsiębiorcy zajmujący się wytwarzaniem energii cieplnej – obejmuje to m.in. elektrociepłownie, zakłady energetyki cieplnej, a także zakłady przemysłowe posiadające własne źródła ciepła.

b) Przedsiębiorcy zajmujący się przesyłem i dystrybucją energii cieplnej – są to przede wszystkim zakłady ciepłownicze, które dostarczają ciepło do budynków mieszkalnych, instytucji publicznych i przemysłowych.

Procedura uzyskiwania koncesji

Procedura uzyskiwania koncesji w dziedzinie energetyki cieplnej jest określona w ustawie o energetyce. Podstawowe kroki obejmują:

a) Złożenie wniosku o udzielenie koncesji – przedsiębiorca zainteresowany prowadzeniem działalności gospodarczej w dziedzinie energetyki cieplnej musi złożyć wniosek do właściwego organu administracji publicznej. Wniosek powinien zawierać szczegółowe informacje dotyczące planowanej działalności, źródeł ciepła, zakresu geograficznego oraz zapewnienia odpowiedniej infrastruktury.

b) Ocena wniosku – organ administracji publicznej ocenia wniosek pod względem zgodności z obowiązującymi przepisami prawa, a także pod kątem spełnienia warunków technicznych i ekonomicznych.

c) Wydanie decyzji o udzieleniu koncesji – jeśli wniosek spełnia wszystkie wymagane kryteria, organ administracji publicznej wydaje decyzję o udzieleniu koncesji. Decyzja ta określa szczegółowe warunki, na jakich przedsiębiorca może prowadzić działalność w dziedzinie energetyki cieplnej.

Obowiązki i prawa podmiotów koncesjonowanych

Podmioty posiadające koncesję na prowadzenie działalności w dziedzinie energetyki cieplnej mają określone obowiązki i prawa. Wśród najważniejszych należy wymienić:

a) Obowiązek zapewnienia ciągłości dostaw energii cieplnej – koncesjonariusz ma obowiązek utrzymywania stabilności i niezawodności systemu dostaw energii cieplnej, aby zapewnić ciągłość dostaw dla odbiorców.

b) Prawo do ustalania taryf i cen – podmioty posiadające koncesję mają prawo do samodzielnego ustalania taryf i cen za dostarczaną energię cieplną. Ograniczenia i zasady ustalania taryf są określone w przepisach prawa.

c) Obowiązek współpracy z organami nadzoru – koncesjonariusze są zobowiązani do współpracy z organami nadzoru, które kontrolują i monitorują działalność w sektorze energetyki cieplnej.

d) Prawo do rozwoju i inwestycji – podmioty posiadające koncesję mają prawo do rozwoju swojej działalności oraz inwestycji w nowe technologie i infrastrukturę w celu poprawy efektywności i zrównoważoności energetycznej.

Przedmiotowy zakres koncesjonowania działalności gospodarczej w dziedzinie energetyki cieplnej obejmuje procedury i zasady uzyskiwania koncesji, a także obowiązki i prawa podmiotów koncesjonowanych. System koncesjonowania ma na celu zapewnienie bezpiecznego i efektywnego funkcjonowania sektora energetyki cieplnej oraz ochronę interesów konsumentów. Przestrzeganie przepisów i współpraca z organami nadzoru są kluczowe dla zapewnienia stabilności i ciągłości dostaw energii cieplnej dla społeczeństwa.