Skargi i wnioski dotyczące działalności przedsiębiorstw energetycznych

5/5 - (13 votes)

W 2001 r. do Prezesa URE wpłynęło łącznie 512 skarg i wniosków związanych z szeroko rozumianą problematyką dostaw ciepła.

Wśród złożonych skarg, znalazły się skargi na działalność innych podmiotów niż przedsiębiorstwa energetyczne, a dotyczące rozliczeń między indywidualnymi odbiorcami ciepła w lokalach przez spółdzielnie mieszkaniowe, administratorów, czy zarządzających budynkiem. Ponadto skargi dotyczyły w szczególności: sposobu rozliczeń prowadzonych przez przedsiębiorstwa energetyczne za dostarczone ciepło, zapisów zawartych w umowach sprzedaży ciepła, warunków przyłączenia do sieci, zasad naliczania i wysokości opłat za przyłączenie do sieci oraz zasad rozliczania nowych odbiorców przyłączonych do sieci, nielegalnego poboru ciepła, standardów jakościowych obsługi odbiorców oraz ustalania cen ciepła przez przedsiębiorstwa nie posiadające koncesji.

W 2019 roku do Ministerstwa Energii wpłynęło 18 skarg i wniosków, w tym 16 skarg i 2 wnioski. Ministerstwo Energii we własnym zakresie rozpatrzyło 5 skarg i wniosków, co stanowi około 28% ogólnej liczby otrzymanej korespondencji reklamacyjnej i wnioskowej.

Tabela 1. Zestawienie skarg i wniosków w roku 2019

Źródło: Analiza i ocena przyjmowania i załatwiania skarg i wniosków w latach 2019-2020, Warszawa 2021, s. 3

Z ogólnej liczby reklamacji rozpatrywanych przez jednostki organizacyjne Ministerstwa Energii 2 zostały rozpatrzone negatywnie, informując zainteresowane strony o niemożności załatwienia ich spraw lub o bezzasadności reklamacji, a 1 została rozstrzygnięta pozytywnie.

Rozważano również dwa zastosowania, w tym jeden związany z usprawnieniem pracy w górnictwie podziemnym oraz jeden eksperyment związany z fuzją wodoru na zimno.
Minister Energii nie był właściwym adresatem 13 spraw, które zgodnie z art. 231 Kodeksu postępowania administracyjnego, został przedłożony właściwym organom. Zainteresowane strony zostały powiadomione na piśmie o przeniesieniu.

Skargi i wnioski były kierowane do Ministerstwa Energii bezpośrednio przez zainteresowane strony lub instytucje, w tym urzędy administracji państwowej, tj. Kancelarię Prezesa Rady Ministrów i Ministerstwo Sprawiedliwości.

Najliczniejszą grupę tematyczną korespondencji reklamacyjnej otrzymywanej przez Ministerstwo Energii stanowiły skargi dotyczące działalności przedsiębiorstw energetycznych (47%).
Skargi te, zgodnie ze swoją kompetencją, zostały przekazane do właściwych w sprawie Oddziałów Terenowych Urzędu Regulacji Energetyki. Kwestie związane z energetyką jądrową i wydobyciem węgla kamiennego zostały podjęte w dwóch przedłożonych wnioskach.

Kolejną grupą tematyczną korespondencji reklamacyjnej otrzymywanej przez Ministerstwo Energii i badanej były skargi dotyczące nieterminowych odpowiedzi lub braku odpowiedzi na pisma kierowane do Ministerstwa (16%).

Nowe polskie uregulowania prawne w walce z przestępczością

4.9/5 - (17 votes)

Instytucje świadka incognito, świadka koronnego, porozumień między prokuratorem i podejrzanym, tajnego agenta policji, oraz zakupu kontrolowanego są nowymi regulacjami w polskim systemie prawa karnego. Wszystkie one zrodziły się w systemie common law, a ich zadaniem musiała być skuteczniejsza walka z narastającą działalnością przestępczą, w tym zwłaszcza zorganizowaną. Wraz z rozwojem zorganizowanych grup przestępczych w Polsce także u nas pojawiła się potrzeba sięgnięcia po rozwiązania dotychczas obce naszemu prawu.[1]

Świadek anonimowy (incognito)

Kodeks postępowania karnego przewiduje instytucję świadka anonimowego, tzw. incognito, która występuje w dwóch postaciach jako: świadek anonimowy sensu largo, świadek incognito sensu stricto.

Podstawy prawne oraz zasady postępowania w sytuacji wystąpienia świadka anonimowego

Postać świadka anonimowego sensu largo przewiduje artykuł 191 § 3 Kodeksu postępowania karnego. Jeżeli zachodzi uzasadniona obawa użycia przemocy lub groźby bezprawnej wobec świadka lub osoby najbliższej w związku z jego czynnościami (np. składaniem zeznań, udziałem w okazaniu), może on zastrzec dane dotyczące miejsca zamieszkania do wyłącznej wiadomości prokuratora lub sądu. Pisma procesowe (np. wezwania) doręcza się wówczas do instytucji, w której świadek jest zatrudniony, lub na inny wskazany przez niego adres.

Należy zauważyć, że o zastrzeżeniu tych danych decyduje sam świadek. Organ procesowy nie musi dostosować się do oświadczenia złożonego przez świadka, jeżeli nie uprawdopodobni on istnienia uzasadnionej obawy. Obawa niebezpieczeństwa powinna istnieć obiektywnie, a nie tylko w ewentualnym subiektywnym przekonaniu świadka, który czuje się zagrożony. Niebezpieczeństwo nie może też być abstrakcyjne ani teoretyczne, lecz realne i konkretne, może grozić w czasie odległym, niekoniecznie bezpośrednio.

Ponadto istotne jest, że przepis artykuł 191 § 3 Kodeksu postępowania karnego. można zastosować już na etapie przyjęcia zawiadomienia o przestępstwie, o czym mowa w artykuł 304 § 1 Kodeksu postępowania karnego., zdanie drugie. Jeżeli organ procesowy sam dostrzega, że istnieją okoliczności uzasadniające zastrzeżenie danych dotyczących miejsca zamieszkania przez świadka, powinien go o tym pouczyć, zgodnie z zasadą informacji prawnej określoną w artykuł 16 § 2 Kodeksu postępowania karnego.

Instytucję świadka incognito sensu stricto przewiduje artykuł 184 Kodeksu postępowania karnego. Gdy zachodzi uzasadniona obawa niebezpieczeństwa dla życia, zdrowia, wolności albo mienia w znacznych rozmiarach świadka lub osoby dla niego najbliższej, sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator, może wydać postanowienie o zachowaniu w tajemnicy okoliczności umożliwiających ujawnienie tożsamości świadka, w tym danych osobowych, jeżeli nie mają one znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie (artykuł 184 §1 Kodeksu postępowania karnego.). Uprawnień do wydania takiego postanowienia nie posiada Policja. Jednak może ona, jak również sam świadek, wystąpić z wnioskiem do prokuratora o utajnienie tych danych. Wydając takowe postanowienie, pomija się w nim dane i inne okoliczności, które umożliwiłyby ujawnienie tożsamości; pozostają one wyłącznie do wiadomości sądu i prokuratora, a gdy zachodzi konieczność – również funkcjonariusza Policji prowadzącego postępowanie.

Protokół przesłuchania świadka wolno udostępniać oskarżonemu lub obrońcy tylko w sposób uniemożliwiający ujawnienie okoliczności, o których mowa w artykuł 184 § 1 Kodeksu postępowania karnego. (artykuł 184 § 2 Kodeksu postępowania karnego.). Uniemożliwienie to polega na odpowiednim sporządzeniu odpisów protokołów przesłuchania takiego świadka, które nie zawierają jego danych personalnych ani innych okoliczności mogących przyczynić się do jego identyfikacji. Ponadto odpisy te powinny być sporządzone w formie bezosobowej w celu ukrycia płci osoby zeznającej.

Świadka incognito przesłuchuje prokurator, jak również sąd, który może zlecić wykonanie tej czynności sędziemu wyznaczonemu ze swojego składu w miejscu i w sposób uniemożliwiający ujawnienie okoliczności, o których mowa w artykuł 184 § 1 Kodeksu postępowania karnego. (artykuł 184 § 3 Kodeksu postępowania karnego.). Z przepisu wynika, że przesłuchania takiego nie może przeprowadzić Policja. Uprawniony do tej czynności organ procesowy powinien ją zrealizować w oddzielnym pomieszczeniu, a jeżeli przesłuchanie odbywa się na sali rozpraw, w sposób uniemożliwiający rozpoznanie tej osoby oraz jej głosu. Ponadto świadek incognito sensu stricto nie może być konfrontowany z innymi osobami, o czym stanowi artykuł 172 Kodeksu postępowania karnego., zdanie drugie.

ciąg dalszy tej wielce interesującej pracy magisterskiej będzie dostępny w kolejnych wpisach…


[1] B. Hołyst „Kryminalistyka”, Warszawa 1996 r., s.1033

Cel i zadania postępowania przygotowawczego

5/5 - (12 votes)

Postępowanie przygotowawcze jako jedno ze stadiów procesu karnego ma za zadanie realizować ogólne cele procesu karnego wynikające z teścia artykułu 2 § 1 Kodeksu postępowania karnego. Zadaniom tym podporządkowane są cele postępowania przygotowawczego określone w artykuł 297 § 1 i 2 Kodeksu postępowania karnego:

  1. ustalenie czy został popełniony czyn zabroniony i czy stanowi on przestępstwo,
  2. wykrycie i w razie potrzeby ujęcie sprawcy,
  3. zebranie danych dotyczących podejrzanego tj. ustalenie tożsamości, wieku stosunków rodzinnych i majątkowych, wykształcenia, zawodu, źródeł dochodu, jeżeli podejrzany był prawomocnie skazany do akt dołącza się odpis lub wyciąg wyroku z uzasadnieniem i dane dotyczące wykonania kary. W razie potrzeby zarządza się również przeprowadzenie wywiadu środowiskowego,
  4. wyjaśnienie okoliczności sprawy, w tym ustalenie osób pokrzywdzonych i rozmiarów szkody,
  5. zebranie, zabezpieczenie i w niezbędnym zakresie utrwalenie dowodów dla sądu.

Z powyższego wynika, że postępowanie przygotowawcze ma ustalić podstawy do wniesienia aktu oskarżenia a sądowi dać możliwość rozstrzygnięcia sprawy. Jeżeli w postępowaniu przygotowawczym nastąpią istotne braki, sąd zwraca sprawę prokuratorowi do uzupełnienia (artykuł 345 Kodeksu postępowania karnego).

Nadto należy dążyć do wyjaśnienia okoliczności, które sprzyjały popełnieniu czynu. Zadania prewencyjne postępowania mogą być realizowane w różny sposób:

  • w razie stwierdzenia w toku postępowania poważnego uchybienia w działaniu instytucji państwowej, samorządowej lub społecznej, zwłaszcza gdy sprzyja to popełnieniu przestępstwa, prokurator (na wniosek Policji) zawiadamia organ powołany do nadzoru nad daną instytucją a w razie potrzeby także organ kontroli – artykuł 19 Kodeksu postępowania karnego,
  • zawiadomienie przełożonych osób zatrudnionych w instytucjach państwowych, samorządowych i społecznych, uczniów, słuchaczy szkół oraz żołnierzy o ukończeniu postępowania toczącego się z urzędu – a o wszczęciu przeciwko funkcjonariuszom publicznym, jeżeli wymaga tego interes publiczny – artykuł 21 Kodeksu postępowania karnego,
  • wnioskowanie na podstawie artykuł u258 § 3 Kodeksu postępowania karnego o zastosowanie tymczasowego aresztowania, które uniemożliwi popełnienie nowego przestępstwa (możliwość zastosowania tymczasowego aresztowania gdy zachodzi uzasadniona obawa popełnienia przez podejrzanego, któremu zarzuca się zbrodnie lub umyślny występek, przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub bezpieczeństwu powszechnemu, zwłaszcza gdy popełnieniem takiego przestępstwa groził),
  • postępowanie przygotowawcze jest jednym ze środków rozpoznania środowisk przestępczych.

Wypadek mniejszej wagi w przestępstwach przeciwko mieniu

5/5 - (4 votes)

Artykuł 283 Kodeksu Karnego mówi, że „W wypadku mniejszej wagi, sprawca czynu określonego w art. 289 § 1, art. 280 § 1 lub w art. 281 lub 282, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.”[1]

Artykuł 283 Kodeksu Karnego ustanawia w sposób zbiorowy typy uprzywilejowane przestępstw kradzieży z włamaniem (artykuł 289 § 1), rozboju (artykuł 280 § 1), kradzieży rozbójniczej (artykuł 281) oraz wymuszenia rozbójniczego (artykuł 282), dopuszczając jednocześnie możliwość uznania ich wypadki mniejszej wagi. W porównaniu z ich typami podstawowymi, zagrożone są znacznie niższymi ustawowymi zagrożeniami karą (od trzech miesięcy do pięciu lat).

Kodeks karny z 1997 roku, podobnie jak jego poprzednik z 1969 roku nie zawiera definicji „wypadku mniejszej wagi”. Istota wypadku mniejszej wagi, sprowadza się do szczególnej charakterystyki zachowania, realizującego wszystkie znamiona przestępstwa określonego w typie podstawowym, która sprawia, że taki czyn sprawcy stanowi przestępstwo zasługujące na łagodniejsze potraktowanie (otrzyma się łagodniejszą karę).[2]

Istotną okolicznością wpływającą na wymiar kary jest niewielki stopień społecznej szkodliwości czynu zabronionego popełnionego przez sprawcę, jak również inne przesłanki, jak motyw kierujący sprawcą, czy wartość przedmiotu zaboru.

Rozbój jest najpoważniejszym przestępstwem przeciwko mieniu, co znajduje odzwierciedlenie w ustawowej groźbie kary pozbawienia wolności za to przestępstwo. Artykuł 283 Kodeksu Karnego wyraźnie stwierdza, iż pojęcie „drobnej sprawy” przestępstwa rabunkowego jest dopuszczalne tylko w odniesieniu do aktu podstawowego. Z drugiej strony niedopuszczalne jest traktowanie ataku o cechach sklasyfikowanego typu jako „zdarzenie o mniejszym znaczeniu”.

W rozumieniu art. 283 wypadek mniejszej wagi rozboju ma miejsce wówczas, gdy czyn sprawcy wyczerpuje znamiona rozboju określonego w artykule 280 § 1, zaś ocena okoliczności podmiotowych i przedmiotowych prowadzi do wniosku, iż czyn ten nie przybiera postaci zwykłego rozboju, lecz jest przestępstwem o mniejszym stopniu szkodliwości i jest łagodniejszym splotem okoliczności, w jakich doszło do tego przestępstwa, i znacznie odbiega od kryteriów rozboju podstawowego.


[1] Ustawa z dnia 6.06.1997 roku, Dziennik Ustaw z dnia 2.08.1997 roku, Nr 88, poz. 553 z późniejszymi zmianami.

[2] M. Dąbrowska-Kardas, P. Kardas: Przestępstwa przeciwko mieniu, s. 116.